Bài 20

 

Bài đọc: Ðạo Hồi trên thế giới

 

Trên đường phố, ở bến xe ..., chắc chắn đã có lần em nhìn thấy những người phụ nữ quấn khăn đen, hay trắng chỉ để hở có đôi mắt. Ðó là những người theo đạo Hồi , đến từ các nước bắc Phi, A- rập, Iran ... .Chắc rằng em cũng muốn biết, đạo Hồi có gì đặc biệt, nguồn gốc và quan niệm sống của họ... .Bài đọc sau đây sẽ giúp em hiểu được những nét cơ bản nhất của Hồi giáo, một trong những đạo chính của thế  giới.

   Ðạo Hồi  giáo xuất hiện từ thế kỷ thứ 7. Hiện nay , đạo Hồi  giáo có khoảng 1,2 tỷ tín đồ (1/5 dân số thế  giơi) ở các nước bắc Phi, ven Ðịa Trung Hải, Nam Á , Indonexia ... . Những nước có nhiều người theo đạo Hồi nhất là : Indonexia (170 triệu), Pakistan (130 triệu), Ấn độ (120 triệu), Banglades (103 triệu), Iran (64 triệu), Thổ Nhĩ Kỳ (61 triệu), Ai cập (56 triệu), Nigeria (45 triệu)...

  Ðạo Hồi giáo do Mohammed (người A- rập) sáng lập vào thế kỷ thứ 7. Mohammed sinh năm 570 tại thành phố Mekka(Cộng hoà A- rập thống nhất). Bố mẹ chết sớm, ông phải ở với người chú từ lúc nhỏ. Khi trưởng thành, ông cưới con gái của một gia đình khá giả và có rất nhiều con với bà. Khoảng năm 40 tuổi, lần đầu tiên ông diễn thuyết trước đám đông tại Mekka về một vị thánh (sau này gọi là thánh Allah) và theo ông vị thánh này đã tạo ra tất cả thế gian và dẫn loài người đi đến tận cùng của thế giới. Ai làm những điều thiện thì được lên thiên đàng còn ai làm điều ác thì bị đưa xuống địa ngục. Bằng sự thông minh, khéo léo và đặc biệt là tính thuyết phục trong khi diễn thuyết, Mohammed đã được rất nhiều người mến mộ và coi ông như ø sứ giả của thánh Allah để truyền sứ mệnh thiêng liêng cho loài người. Năm 632, sau cái chết của Mohammed, những người kế thừa đưa thuyết của ông ra thực hiện trong thực tế cuộc sống. Người ta thu thập ý chính trong những diễn thuyết của Mohammed để biên soạn thành cuốn kinh Koran, cuốn được coi như lời của thánh, là kim chỉ nam cho mọi hoạt động của cuộc sống, là mục đích sống , là linh hồn của mỗi con người tin đạo đó.

    Kinh Koran được chia làm 114 chương, đầu và cuối cuốn kinh là những lời cầu nguyện. Kinh Koran thực sự là một áng văn rất hay của loài người. Nội dung kinh mô tả, bằng những hình ảnh sống động lịch sử, các nhà tiên tri, mô tả cảnh thiên đường và địa ngục, những giá trị căn bản của con người và những cảnh báo, những điều khuyên và những điều cấm. Ngoài kinh Koran ra, người Hồi giáo còn có sử sách lưu truyền Sunna. Sách này dạy con người phải coi những người trong đạo như anh em, đùm bọc và bao dung, tin tuyệt đối vào chúa và quyết tâm thực hiện những ý nguyện của chúa... .Sunna nói rằng: “Chúa không nhìn vào thân thể và quan điểm của bạn, mà nhìn thẳng vào tim và hành động của bạn”.

  Một người hồi giáo trong cuộc sống phải tuân thủ 5 điều cơ bản nhất sau đây:

Bản thân từ Islam  (hồi  giáo) ở tiếng A –rập có nghĩa là sự hy sinh, phục tùng. Ðạo lý hồi giáo dạy con người những điều hay lẽ phải, nhưng sự đòi hỏi tuân thủ quá nghiêm khắc đã làm cho xã hội hồi giáo trở nên rất nặng nề.

   Người Hồi  giáo quan niệm phải giữ thể trạng và tinh thần luôn trong sạch. Họ không được phép ăn thịt lợn, không được dùng tiết  làm thực phẩm, không được uống chất kích thích (bia , rượu ...). Họ nhấn mạnh cuộc sống gia đình trong cộng đồng xã hội, họ muốn cuộc sống yên ổn , tuân thủ theo một mẫu hình định sẵn. Gia đình Hồi giáo rất đông người, nhiều thế hệ sống chung nhau trong những ngôi nhà chật hẹp, không phải ai thích phòng riêng mà được. Nhờ đạo lý hồi giáo, họ sống trong khuôn phép và người nào thực hiện vai trò của người ấy. Con cái được coi là trời cho, càng nhiều con càng có phước. Người đàn ông Hồi giáo có quyền có nhiều vợ, tối đa là 4, nếu bà vợ cả đồng ý chiều lòng chồng. Nhưng người đàn ông phải có bổn phận lo cuộc sống cho cả gia đình , còn người phụ nữ phải lo việc nhà, con cái, lo cho những người già, hầu như rất ít tiếp xúc với xã hội bên ngoài. Việc ăn mặc, đặc biệt là của phụ nữ cũng bị đạo luật Hồi giáo quy định rất khắt khe. Choàng khăn, che mạng là một trong những đặc điểm nổi bật của quy định. Người phụ nữ phạm tội ngoại  tình có thể phải chịu hình phạt nặng nhất: tử hình.

  Với sự phát triển của toàn cầu hóa, một số khắt khe của đạo luật Hồi giáo cũng mờ nhạt hơn. Phụ nữ hồi  giáo càng ngày càng tham gia nhiều hơn vào các hoạt động xã hội, các đòi hỏi về nghi thức cũng lỏng hơn. Nhưng sự cuồng tín của một số nhóm chính thống , trên danh nghĩa thực hiện sứ mệnh của chúa, vẫn là mối đe doạ rất lo ngại của cộng đồng thế giới. Hồi giáo lớn mạnh chủ yếu ở những nước đang phát  triển. Người ta muốn dùng  tư tưởng của kinh Koran để giải quyết những vấn đề khủng hoảng kinh tế, xã hội ở những nước này. Mâu thuẫn giữa hai hệ giá trị của những nước đạo Hồi và của Tây phương, nơi tôn thờ chủ nghĩa tự do cá nhân, vẫn rất căng thẳng. Nếu những mâu thuẫn này không được giải  quyết triệt để, sự xung đột giữa các nền văn hoá khó tránh khỏi.

 

Câu hỏi:

  1. Có khoảng bao nhiêu người theo đạo hồi trên thế giới?
  2. Ai là người sáng lập ra đạo hồi  Em hãy cho biết sơ lược về người ấy!
  3. Khác nhau cơ bản giữa hồi giáo và thiên chúa giáo về quan niệm sống là gì?
  4. Những quan niệm sống khác nhau có thể dẫn đến xung đột. Theo em, phải làm gì để hạn chế mâu thuẫn giữa các tín ngưỡng?

 

Chính tả:

Liệt kê một số từ phổ thông viết bằng tr (dễ nhầm với ch) –   Phan Thiều

tra hỏi                trà nước               trả lại                     trách mắng

trách nhiêm       trai gái                  trải qua                  trái lệnh

trạm nghỉ           vừng trán             trang giấy               trang bị

tranh vẽ             tranh cãi               tránh xa                 chiến tranh

trao đổi              trăng gió               trắng phau             trầm tĩnh

trần truồng        trấn áp                  trận đấu                 trật tự

hạt trấu             cây tre                  treo cao                  leo trèo

trên dưới           trêu trọc               trí óc                       triển vọng

quản trị              triệt để                 trình bày                 trình độ

nặng trĩu            tro tàn                  học trò                    đầu trọc

vòng tròn           trói buộc               trọn vẹn                  trong suốt

trong ngoài        trôi chảy               trốn tránh                hòa trộn

trông đợi            trồng trọt              trống vắng              tiếng trống

trống rỗng          trơ trụi                  trợ cấp                    trợ giúp

trời đất               trơn tru                 trú ngụ                    trụ sở

bao trùm            trung bình             trung thành             trúng tuyển

trút xuống          truyền lại              truyện ngắn             trực thăng

trừng phạt         trường kỳ              trường hợp             đội trưởng

 

Những chữ viết bằng  ch

cha mẹ               chả lẽ                   chai lọ                      chải tóc

chạm vào           chán ngán            chào đón                  cháu nội

cháy nhà            chắc chắn             chăm chỉ                  chặn lại

phải chăng         chặt cây                chặt chẽ                   chấm bài

chậm chạp         chắp vá                chắt lọc                     chẻ tre

chém đứt           châu Mỹ                che đậy                    chế độ

chỉ tiêu               chỉ trỏ                   chị em                       chia tay

chiều nay           chiếu theo            chìm nổi                    chín muồi

cho biết              chinh phụ             chính xác                  chịu thua

bán chịu             chọn lựa               chỗ đứng                   chôn vùi

vợ chồng            chốt lại                 chờ đợi                     chợ búa

chớp mắt           chợt tỉnh                chu kỳ                       chủ tiệm

chú ý                  chú trọng              chúng nó                   chuẩn bị

chúc mừng         hai chục                chùn lại                     chụp hình

chuồn thẳng       nói chuyện            chưa được                chứa đựng

chương trình      dở chứng              chưng hửng              chừng nào

 

Phân biệt

tra / cha , chanh / tranh , trải / chải , trị / chị , trinh / chinh , truyền / chuyền, trung / chung, chăng / trăng , chu / tru , châu / trâu , chiều /  triều , chú / trú, chúng / trúng , chào / trào, chọn /  trọn, chợ / trợ, che /  tre , cho /  tro

 

Em hãy đặt câu với những từ trên!