Bài 30

Lục địa châu Phi – lục địa đen

Lục địa châu Phi với trên 700 triệu dân, với rất nhiều đất nước còn non trẻ, đối với chúng ta vẫn còn là một thế giới lạ lẫm. Nếu người ta nghe nói về châu Phi thì phần lớn là những tin không hay như nạn đói, sự nghèo khó, bệnh tật, môi trường bị phá huỷ, nội chiến, người chạy tỵ nạn ... . Người ta có cảm giác là châu Phi vẫn còn là một châu lục nóng bỏng, đầy những thảm hoạ. Sự phát triển của châu Phi ngày càng phụ thuộc nhiều vào nước ngoài, làm người ta phải nghĩ rằng, nếu không có sự giúp đỡ của nước ngoài thì châu Phi không thể phát triển được để tự mình vượt qua những cơn khủng hoảng.

Nhưng những tin về châu Phi như thế thường là quá chung chung và đôi khi có thành kiến, những thông tin ấy không đúng hoàn toàn.

Châu Phi có nguồn tài nguyên thiên nhiên rất phong phú, nhưng bị người châu AÂu khai thác nhiều trong thời kỳ thuộc địa. Nguồn tài nguyên còn tồn tại có là cơ sở để châu Phi phát triển hay không ? Quá khứ đen tối của châu Phi xưa kia ảnh hưởng gì đến sự phát triển ngày nay?

Châu Phi được coi là có hai luồng văn hoá chính. Miền bắc châu Phi bị ảnh hưởng nhiều bởi nền văn hoá Ðông phương. Những nước lớn ở bắc Phi như Angiêri, Marocko, Tunesia đều theo đạo hồi. Ông cha họ phần lớn là những người A-rập di cư sang đây từ khoảng thế kỷ thứ 7 sau công nguyên. Những nước bắc Phi cũng bị ảnh hưởng mạnh bởi nền văn hoá tây AÂu. Những nước nằm ở phía nam sa mạc Sahara có nền văn hoá và tiếng nói đa dạng. Cuộc sống của họ gần gũi với thiên nhiên hơn. Phong cách sống của họ cũng giản đơn, lấy sự chân thành và vui vẻ làm lẽ sống chính. Vì thế người ta nói rằng :”Món ăn ngon chưa chắc đã phải do nấu giỏi, mà do sự cởi mở vui vẻ làm cho nó ngon hơn. Người ta không bao giờ la chửi trong bữa ăn và người ta không bao giờ ăn nổi khi bị la rầy”. Người thiểu số ở phía nam châu Phi là người da trắng và người gốc Ấn độ. Một thời gian rất dài, châu Phi chìm trong khổ đau của nạn phân biệt chủng tộc. Nhóm người da trắng thiểu số cai trị và bóc lột đám da đen, gây ra những bất ổn xã hội thường xuyên. Người ta gọi đó là thời kỳ A-pa-thai (phân biệt chủng tộc). Ngày nay, những nước ở miền nam châu Phi đã có những bước tiến khổng lồ trong lĩnh vực xây dựng quyền bình đẳng giữa người da trắng và da đen. Ðiển hình nhất là Simbabwe và sau đó là Cộng hoà Nam Phi. Lần đầu tiên trong lịch sử, những người da đen ( Mugabe – thủ tướng Simbabwe và Mandela – tổng thống Nam Phi) được cử giữ những chức vụ quan trọng nhất. Ðiều đó đã loại bỏ phần lớn nguy cơ nội chiến sắc tộc, một trong những nguyên nhân dìm lục địa này trong lạc hậu và khốn cùng một thời gian rất lâu.

Câu hỏi:

1. Một số người còn gọi châu Phi là lục địa đen với nghĩa đen và nghĩa bóng. Em hãy giải thích hai nghĩa này!

2. Em hãy đánh dấu vào những ô mà em cho là đúng!

Châu Phi nằm ở miền khí hậu:

€ ôn đới

€ hàn đới

€ nhiệt đới

€ xích đạo

3. Giữa thời đại thông tin hiện đại mà người ta được biết ít đến châu Phi. Theo em, đó là chủ ý của người đưa tin hay không có tin tức đầy đủ về châu Phi, hay còn những nguyên nhân gì nữa?

4. Em hãy giải thích những khái niệm: Nội chiến, thành kiến, sau công nguyên, bất ổn xã hội. Em hãy lấy ví dụ trong thực tế về các khái niệm trên!

Em hãy chọn từ đúng (in nghiêng) để điền vào chỗ chấm trong câu!

Bất hủ/ bất trị / bất tử / bất tận

- Người ta nói, tuổi mười bảy là tuổi ................................

- Em mới biết tên một loài hoa mà tên nó hay hay, loài hoa ..............................

- Những tác phẩm ........................... của Bét- thô- ven sẽ sống mãi với nhân loại.

- Phóng tầm mắt ra biển khơi vào những ngày nắng đẹp, em chỉ thấy một màu xanh ................................

Bất thường / phi thường/ thất thường

- Năm nay giữa tháng năm mà tuyết còn rơi. Ðó là một hiện tượng ............................

- Nếu em cứ đi học ................................... như thế thì em không thể có được điểm tốt đâu!

- Thánh Gióng là một hiện tượng ............................ , biểu hiện cho tính quật cường của dân tộc ta.

Khai mạc / bế mạc

- Rất nhiều khán giả Vô tuyến truyền hình theo dõi trực tiếp trận đấu ............................., mở đầu giải vô địch bóng đá thế giới.

- Sau 2 ngày làm việc căng thẳng, hội nghị đã ...................... lúc 17 giờ hôm nay.

Ðộc lập / cô lập

- Từ nhiều năm nay, ông ta tự ...................... mình trong 4 bức tường.

- Ngành tư pháp rất cần những thẩm phán .............................

Bình thản / bình tĩnh

- Bị điểm xấu mà cậu ta cứ ....................... như không có gì xảy ra!

- Trước khi quyết định một vấn đề lớn, người ta phải .................... suy nghĩ.

Bình thường / tầm thường

- Ði qua trung tâm thành phố lúc tan tầm mà mất nửa tiếng đồng hồ là chuyện .............................

- Học hai năm ngoại ngữ rồi mà không dịch được bức thư này thì quá ............................................

Cá biệt / riêng biệt

- Sa vào nghiện hút như em Hoàng này, rất đáng tiếc không phải là trường hợp .......................... nữa.

- Tôi đã phân đồ .................... cho từng đứa rồi, không để chung nhau nữa.

Cải cách / cải thiện

- Những năm tháng gần đây, đời sống của nhân dân được ....................... đáng kể.

- Quốc hội kỳ này bàn về vấn đề ......................... thuế.

Cảm tình / tình cảm

- Xem lối chơi, tôi rất có .......................... với đội mặc áo đỏ.

- .......................... quê hương không bao giờ phai trong cộng đồng chúng ta.

Cảnh tỉnh/ cảnh cáo

- Trọng tài .......................... một cầu thủ chơi nguy hiểm .

- Sự đàn áp dã man đó đã ......................... lương tri loài người.

Dày dạn / dày dặn

- Ðừng lo cho em! Em đã ........................... với sương gió rồi.

- Chiếc khăn trải bàn này cũng ............................. đấy, không đến nỗi nào.

Dung túng / thao túng

- Tại sao anh lại ......................... nó những hành động như vậy?

- Từ ngày lên chức, ông A đã .....................toàn bộ phòng kế toán.